ਕੇਂਦਰੀ ਜਾਂਚ ਬਿਊਰੋ (ਸੀਬੀਆਈ) ਨੇ ਕਰਮਚਾਰੀ ਭਵਿੱਖ ਨਿਧੀ ਸੰਗਠਨ (ਈਪੀਐਫਓ) ਦੀ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਰਿਲਾਇੰਸ ਕੈਪੀਟਲ ਲਿਮਟਿਡ (ਆਰਸੀਐਲ), ਇਸਦੇ ਸਾਬਕਾ ਚੇਅਰਮੈਨ ਅਨਿਲ ਅੰਬਾਨੀ, ਕੁਝ ਅਣਪਛਾਤੇ ਸਰਕਾਰੀ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਅਣਪਛਾਤੇ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਵਿਰੁੱਧ ਕਥਿਤ ਵਿੱਤੀ ਬੇਨਿਯਮੀਆਂ ਲਈ ਐਫਆਈਆਰ ਦਰਜ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਏਜੰਸੀ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਕਾਰਵਾਈ 31 ਜੁਲਾਈ, 2026 ਨੂੰ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।
ਕੀ ਦੋਸ਼ ਹਨ?
ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਵਿੱਚ ਦੋਸ਼ ਲਗਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਕਥਿਤ ਅਪਰਾਧਿਕ ਸਾਜ਼ਿਸ਼, ਧੋਖਾਧੜੀ, ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਦੀ ਅਪਰਾਧਿਕ ਉਲੰਘਣਾ ਅਤੇ ਫੰਡਾਂ ਦੀ ਦੁਰਵਰਤੋਂ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਈਪੀਐਫਓ ਨੂੰ 1,007.55 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਦਾ ਨੁਕਸਾਨ ਹੋਇਆ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ 808.67 ਕਰੋੜ ਦੀ ਵਿਆਜ ਦੇਣਦਾਰੀ ਵੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਕੁੱਲ ਕਥਿਤ ਨੁਕਸਾਨ 1,816.22 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਹੋ ਗਿਆ।
2,500 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਦਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਨਿਵੇਸ਼
ਸੀਬੀਆਈ ਅਨੁਸਾਰ, ਰਿਲਾਇੰਸ ਕੈਪੀਟਲ ਨੇ 2013 ਅਤੇ 2014 ਵਿੱਚ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਗੈਰ-ਪਰਿਵਰਤਨਸ਼ੀਲ ਡਿਬੈਂਚਰ (ਐਨਸੀਡੀ) ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਸਨ। EPFO ਨੇ ਰਿਲਾਇੰਸ ਕੈਪੀਟਲ ਐਸੇਟ ਮੈਨੇਜਮੈਂਟ ਲਿਮਟਿਡ ਸਮੇਤ ਚਾਰ ਪੋਰਟਫੋਲੀਓ ਮੈਨੇਜਰਾਂ ਰਾਹੀਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਐਨਸੀਡੀ ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 2,500 ਕਰੋੜ ਦਾ ਨਿਵੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਇਹ ਡਿਬੈਂਚਰ 2023 ਅਤੇ 2024 ਵਿੱਚ ਪਰਿਪੱਕ ਹੋਣੇ ਸਨ।
ਫੰਡ ਡਾਇਵਰਸ਼ਨ ਦੇ ਦੋਸ਼
ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਅਨੁਸਾਰ, ਮੁਲਜ਼ਮਾਂ ਨੇ ਕਥਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਧੋਖਾਧੜੀ ਵਾਲੇ ਲੈਣ-ਦੇਣ ਅਤੇ ਫੰਡ ਡਾਇਵਰਸ਼ਨ ਰਾਹੀਂ ਇੱਕ ਸਥਿਤੀ ਪੈਦਾ ਕੀਤੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਰਿਲਾਇੰਸ ਕੈਪੀਟਲ ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਐਨਸੀਡੀ ਰੀਡੀਮ ਕਰਨ ਤੋਂ ਰੋਕਿਆ ਗਿਆ। ਇਸ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਈਪੀਐਫਓ ਨੂੰ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਦਾ ਕਥਿਤ ਵਿੱਤੀ ਨੁਕਸਾਨ ਹੋਇਆ।
ਸਾਰੀਆਂ ਸਬੰਧਤ ਧਿਰਾਂ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇਗੀ
ਸੀਬੀਆਈ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਜਾਂਚ ਦੌਰਾਨ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਸਾਰੇ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇਗੀ। ਏਜੰਸੀ ਨਿਵੇਸ਼ ਕੀਤੇ ਫੰਡਾਂ ਦੀ ਅੰਤਮ ਵਰਤੋਂ ਅਤੇ ਉਦੇਸ਼ ਦੀ ਵੀ ਜਾਂਚ ਕਰੇਗੀ, ਅਤੇ ਕੀ ਇਸ ਘਟਨਾ ਪਿੱਛੇ ਕੋਈ ਅਪਰਾਧਿਕ ਸਾਜ਼ਿਸ਼ ਸੀ।
ਰਿਲਾਇੰਸ ਗਰੁੱਪ ਦੀਆਂ ਹੋਰ ਕੰਪਨੀਆਂ ਵੀ ਜਾਂਚ ਅਧੀਨ
ਸੀਬੀਆਈ ਅਨੁਸਾਰ, ਜਨਤਕ ਖੇਤਰ ਦੇ ਬੈਂਕਾਂ ਅਤੇ ਐਲਆਈਸੀ ਦੀਆਂ ਸ਼ਿਕਾਇਤਾਂ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਰਿਲਾਇੰਸ ਏਡੀਏ ਗਰੁੱਪ ਦੀਆਂ ਹੋਰ ਕੰਪਨੀਆਂ - ਰਿਲਾਇੰਸ ਕਮਿਊਨੀਕੇਸ਼ਨਜ਼ (ਆਰਕਾਮ), ਰਿਲਾਇੰਸ ਹੋਮ ਫਾਈਨੈਂਸ (ਆਰਐਚਐਫਐਲ), ਰਿਲਾਇੰਸ ਕਮਰਸ਼ੀਅਲ ਫਾਈਨੈਂਸ (ਆਰਸੀਐਫਐਲ) ਅਤੇ ਰਿਲਾਇੰਸ ਟੈਲੀਕਾਮ (ਆਰਟੀਐਲ) - ਵਿਰੁੱਧ ਪਹਿਲਾਂ ਸੱਤ ਐਫਆਈਆਰ ਦਰਜ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ।
ਏਜੰਸੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹੁਣ ਤੱਕ ਚਾਰ ਦੋਸ਼ ਪੱਤਰ ਦਾਇਰ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ, ਅਤੇ ਸੱਤ ਮੁਲਜ਼ਮਾਂ ਨੂੰ ਗ੍ਰਿਫ਼ਤਾਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਸਾਰੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਜਾਂਚ ਜਾਰੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸੁਪਰੀਮ ਕੋਰਟ ਦੇ ਨਿਰਦੇਸ਼ਾਂ ਹੇਠ ਨਿਗਰਾਨੀ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ।