ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ/ਤੇਹਰਾਨ : ਮਿਡਲ ਈਸਟ 'ਚ ਚੱਲ ਰਹੇ ਸ਼ਾਂਤੀ ਯਤਨਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਤਣਾਅ ਇੱਕ ਵਾਰ ਫਿਰ ਉੱਚ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਹੈ। ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ ਨੂੰ ਅਮਰੀਕੀ ਫੌਜ ਨੇ ਤੇਹਰਾਨ 'ਚ ਈਰਾਨੀ ਮਿਜ਼ਾਈਲ ਅਤੇ ਡਰੋਨ ਸਟੋਰੇਜ ਸਹੂਲਤਾਂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਤੱਟਵਰਤੀ ਰਾਡਾਰ ਸਾਈਟਾਂ 'ਤੇ ਵੀ ਵੱਡੇ ਹਮਲੇ ਕੀਤੇ। ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਨੇ ਤੇਹਰਾਨ 'ਤੇ ਇੱਕ ਕਾਰਗੋ ਜਹਾਜ਼ 'ਤੇ ਹਮਲਾ ਕਰਨ ਦਾ ਦੋਸ਼ ਲਗਾਇਆ ਹੈ। ਇਸ ਜਵਾਬੀ ਕਾਰਵਾਈ ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਨਾਜ਼ੁਕ ਜੰਗਬੰਦੀ ਨੂੰ ਖਤਰੇ ਵਿੱਚ ਪਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
ਟਰੰਪ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਜੰਗਬੰਦੀ ਦੀ 'ਮੂਰਖਤਾਪੂਰਨ ਉਲੰਘਣਾ' ਦੱਸਿਆ
ਯੂਐੱਸ ਸੈਂਟਰਲ ਕਮਾਂਡ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹ ਕਾਰਵਾਈ ਈਰਾਨੀ ਫੌਜ ਦੁਆਰਾ ਵਪਾਰਕ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਵਿਰੁੱਧ "ਬਿਨਾਂ ਭੜਕਾਹਟ ਦੇ ਹਮਲੇ" ਦਾ ਇੱਕ ਸਖ਼ਤ ਜਵਾਬ ਹੈ। ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਡੋਨਾਲਡ ਟਰੰਪ ਨੇ ਇਸ ਘਟਨਾ ਦੀ ਸਖ਼ਤ ਨਿੰਦਾ ਕੀਤੀ ਹੈ, ਈਰਾਨ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੇ ਗਏ ਡਰੋਨ ਹਮਲੇ ਨੂੰ ਜੰਗਬੰਦੀ ਸਮਝੌਤੇ ਦੀ "ਮੂਰਖਤਾਪੂਰਨ ਉਲੰਘਣਾ" ਕਰਾਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਈਰਾਨੀ ਸਰਕਾਰੀ ਟੈਲੀਵਿਜ਼ਨ ਨੇ ਦੱਖਣੀ ਬੰਦਰਗਾਹ ਸ਼ਹਿਰ ਸਿਰਿਕ ਵਿੱਚ ਤਹਿਰੂਯੇਹ ਬੰਦਰਗਾਹ 'ਤੇ ਇੱਕ ਜ਼ੋਰਦਾਰ ਧਮਾਕੇ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਦਿੱਤੀ, ਜੋ ਕਿ ਇੱਕ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਈਲ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਕਾਰਨ ਹੋਇਆ ਸੀ।
ਹੋਰਮੁਜ਼ ਜਲਡਮਰੂ 'ਚ ਸਮੁੰਦਰੀ ਵਪਾਰ ਲਈ ਸੰਕਟ
ਈਰਾਨ ਨੇ ਚਿਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਹੈ ਕਿ ਕੋਈ ਵੀ ਜਹਾਜ਼ ਉਸਦੀ ਇਜਾਜ਼ਤ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਹੋਰਮੁਜ਼ ਜਲਡਮਰੂ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਨਹੀਂ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਇਸ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਕਈ ਜਹਾਜ਼ ਓਮਾਨ ਦੇ ਤੱਟ ਦੇ ਨਾਲ ਅਣਅਧਿਕਾਰਤ ਰੂਟਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਇਸ ਤਾਜ਼ਾ ਤਣਾਅ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਗਿਰਾਵਟ ਆਈ ਹੈ, ਜੋ ਉਮੀਦਾਂ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਰਣਨੀਤਕ ਰਸਤੇ ਰਾਹੀਂ ਵਪਾਰਕ ਆਵਾਜਾਈ ਜਲਦੀ ਹੀ ਆਮ ਵਾਂਗ ਹੋ ਜਾਵੇਗੀ।
ਲੇਬਨਾਨ ਨਾਲ ਸ਼ਾਂਤੀ ਸਮਝੌਤਾ: ਈਰਾਨ ਤੇ ਹਿਜ਼ਬੁੱਲਾ ਲਈ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਝਟਕਾ
ਇਸ ਦੌਰਾਨ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਅਤੇ ਲੇਬਨਾਨ ਨੇ ਅਮਰੀਕਾ ਦੁਆਰਾ ਵਿਚੋਲਗੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਇੱਕ ਇਤਿਹਾਸਕ ਸ਼ਾਂਤੀ ਢਾਂਚੇ 'ਤੇ ਦਸਤਖਤ ਕੀਤੇ ਹਨ। ਅਮਰੀਕੀ ਵਿਦੇਸ਼ ਮੰਤਰੀ ਮਾਰਕੋ ਰੂਬੀਓ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ "ਸਥਾਈ ਸ਼ਾਂਤੀ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਲਈ ਢਾਂਚਾ" ਦੱਸਿਆ ਹੈ। ਇਜ਼ਰਾਈਲੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਬੈਂਜਾਮਿਨ ਨੇਤਨਯਾਹੂ ਨੇ ਸਮਝੌਤੇ ਨੂੰ ਈਰਾਨ ਵਿਰੁੱਧ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਜਿੱਤ ਵਜੋਂ ਸ਼ਲਾਘਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਕਿਹਾ ਕਿ ਈਰਾਨ ਦੀ ਹੁਣ ਲੇਬਨਾਨ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸ਼ਮੂਲੀਅਤ ਨਹੀਂ ਰਹੇਗੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਈਰਾਨ-ਸਮਰਥਿਤ ਹਿਜ਼ਬੁੱਲਾ ਨੇ ਸੌਦੇ ਦਾ ਸਖ਼ਤ ਵਿਰੋਧ ਕੀਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਚਿਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਲੇਬਨਾਨ ਨੂੰ ਘਰੇਲੂ ਯੁੱਧ ਵੱਲ ਧੱਕ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਪ੍ਰਮਾਣੂ ਹਥਿਆਰਾਂ 'ਤੇ IAEA ਦੀ ਸਖ਼ਤ ਨਜ਼ਰ
ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਰਮਾਣੂ ਊਰਜਾ ਏਜੰਸੀ (ਆਈਏਈਏ) ਦੇ ਮੁਖੀ ਰਾਫੇਲ ਗ੍ਰੋਸੀ ਨੇ ਚਿਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਹੈ ਕਿ ਕਿਸੇ ਵੀ ਅੰਤਿਮ ਸਮਝੌਤੇ ਵਿੱਚ ਈਰਾਨ ਨੂੰ ਪ੍ਰਮਾਣੂ ਹਥਿਆਰ ਵਿਕਸਤ ਕਰਨ ਤੋਂ ਰੋਕਣ ਲਈ ਮਜ਼ਬੂਤ ਸੁਰੱਖਿਆ ਉਪਾਅ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ। ਸਮਝੌਤੇ ਤਹਿਤ ਈਰਾਨ ਦੇ ਅਮੀਰ ਯੂਰੇਨੀਅਮ ਭੰਡਾਰਾਂ ਨੂੰ IAEA ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਹੇਠ ਘਟਾਉਣਾ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹੈ।