ਲੰਡਨ : ਬ੍ਰਿਟੇਨ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਕੀਰ ਸਟਾਰਮਰ ਦੀ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਨਵੇਂ ਬਜਟ ਕਾਰਨ ਭਾਰੀ ਵਿਵਾਦ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪੈ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਵਿਰੋਧੀ ਧਿਰ ਨੇ ਦੋਸ਼ ਲਾਇਆ ਹੈ ਕਿ ਚਾਂਸਲਰ ਰੇਚਲ ਰੀਵਜ਼ ਨੇ ਦੇਸ਼ ਅਤੇ ਕੈਬਨਿਟ ਨੂੰ ਗਲਤ ਵਿੱਤੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ ਟੈਕਸ ਵਧਾਉਣ ਦੇ ਅਸਲ ਕਾਰਨ ਛੁਪਾਏ। ਇਸ ਸਿਆਸੀ ਸੰਕਟ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਕੀਰ ਸਟਾਰਮਰ ਨੇ ਖੁੱਲ੍ਹ ਕੇ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ ਤੇ ਵਿਵਾਦਾਂ ਨੂੰ ਖਾਰਜ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਕਿਹਾ ਕਿ "ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਵੀ ਗੁਮਰਾਹ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ"।
ਕਿਉਂ ਲਿਆ ਗਿਆ ਟੈਕਸ ਵਾਧੇ ਦਾ ਫੈਸਲਾ?
ਸਟਾਰਮਰ ਨੇ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਕਿ ਟੈਕਸ ਵਾਧੇ ਦੇ ਸਖ਼ਤ ਫੈਸਲੇ ਲੈਣੇ ਪਏ ਕਿਉਂਕਿ OBR (Office for Budget Responsibility) ਦੀ ਨਵੀਂ ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਉਤਪਾਦਕਤਾ ਅਨੁਮਾਨ ਘਟਣ ਕਾਰਨ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਕੋਸ਼ ਰਾਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਅਚਾਨਕ £16 ਬਿਲੀਅਨ (16 ਅਰਬ ਪੌਂਡ) ਦੀ ਕਮੀ ਆ ਗਈ ਸੀ। ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਮੰਨਿਆ ਕਿ ਟੈਕਸ ਵਾਧੇ ਨਾਲ ਲੋਕ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਹੋਣਗੇ, ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਜ਼ੋਰ ਦੇ ਕੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਆਰਥਿਕਤਾ ਨੂੰ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਇਹ ਕਦਮ "ਜ਼ਰੂਰੀ ਅਤੇ ਨਿਆਂਸੰਗਤ" (necessary and justified) ਸੀ।
ਵੈਲਫੇਅਰ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਵਿੱਚ ਵੱਡੇ ਸੁਧਾਰਾਂ ਦਾ ਐਲਾਨ
ਵਿੱਤੀ ਫੈਸਲਿਆਂ 'ਤੇ ਸਫਾਈ ਦੇਣ ਦੇ ਨਾਲ, ਸਟਾਰਮਰ ਨੇ ਬ੍ਰਿਟੇਨ ਦੇ ਕਲਿਆਣ (ਵੈਲਫੇਅਰ) ਸਿਸਟਮ ਵਿੱਚ ਵੱਡੇ ਸੁਧਾਰ ਦਾ ਐਲਾਨ ਵੀ ਕੀਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਪਿਛਲੀ ਟੋਰੀ ਸਰਕਾਰ ਦੀਆਂ ਕਠੋਰ ਨੀਤੀਆਂ ਨੇ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਅਤੇ ਗਰੀਬ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਇਆ। ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਸਾਬਕਾ ਲੇਬਰ ਮੰਤਰੀ ਐਲਨ ਮਿਲਬਨ ਨੂੰ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੀ ਬੇਰੋਜ਼ਗਾਰੀ (youth unemployment) 'ਤੇ ਇੱਕ ਰਿਪੋਰਟ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਸੌਂਪੀ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਮਾਨਸਿਕ ਸਿਹਤ, ਨਿਊਰੋਡਾਈਵਰਜੈਂਸ ਅਤੇ ਦਿਵਿਆਂਗ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਬਿਹਤਰ ਸਹਾਇਤਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਜੋ ਉਹ ਗਰੀਬੀ ਅਤੇ ਬੇਰੋਜ਼ਗਾਰੀ ਦੇ ਚੱਕਰ ਵਿੱਚੋਂ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲ ਸਕਣ।
ਸਿਆਸੀ ਉਥਲ-ਪੁਥਲ ਤੇ ਅਸਤੀਫੇ ਦੀ ਮੰਗ
ਇਸ ਬਜਟ ਵਿਵਾਦ ਦੇ ਦੌਰਾਨ, ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਹਲਚਲ ਦੇਖਣ ਨੂੰ ਮਿਲੀ ਹੈ। ਦੋ ਸਾਬਕਾ ਟੋਰੀ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰਾਂ, ਜੋਨਾਥਨ ਗਿਲਿਸ ਤੇ ਲੀਆ ਨੀਸੀ, ਨੇ ਅਚਾਨਕ ਕੰਜ਼ਰਵੇਟਿਵ ਪਾਰਟੀ ਛੱਡ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ ਰਿਫਾਰਮ ਯੂਕੇ (Reform UK) ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਗਏ। ਟੋਰੀ ਨੇਤਾਵਾਂ ਨੇ ਚਾਂਸਲਰ ਰੀਵਜ਼ ਦੇ ਅਸਤੀਫੇ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜੇ OBR ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ ਕਿ ਚਾਂਸਲਰ ਨੇ ਵਿੱਤੀ ਸਥਿਤੀ 'ਤੇ ਗਲਤ ਬਿਆਨ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਅਸਤੀਫਾ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਕੁਝ ਨੇਤਾਵਾਂ ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਸੰਕੇਤ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਕਿ ਜੇ ਜਾਂਚ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਗਲਤ ਮਿਲਿਆ ਤਾਂ ਇਸ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਤੱਕ ਵੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਬਜਟ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਲੀਕ ਹੋਣ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ OBR ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਅੱਜ ਦੁਪਹਿਰ ਜਾਰੀ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਹੈ, ਜਿਸ 'ਤੇ ਪੂਰੇ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਨਜ਼ਰ ਹੈ।