ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਸਾਈਬਰ ਸੁਰੱਖਿਆ ਏਜੰਸੀ CERT-In (ਇੰਡੀਅਨ ਕੰਪਿਊਟਰ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਰਿਸਪਾਂਸ ਟੀਮ) ਨੇ ਜੁਲਾਈ 2025 'ਚ ਵਿੰਡੋਜ਼ ਤੇ ਮਾਈਕ੍ਰੋਸਾਫਟ ਆਫਿਸ ਯੂਜ਼ਰਸ ਲਈ ਇੱਕ ਗੰਭੀਰ ਸੁਰੱਖਿਆ ਚੇਤਾਵਨੀ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਇਸ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਮਾਈਕ੍ਰੋਸਾਫਟ ਉਤਪਾਦਾਂ 'ਚ ਖਾਮੀਆਂ ਪਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ, ਜਿਸਦਾ ਫਾਇਦਾ ਉਠਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਹੈਕਰ ਤੁਹਾਡੀ ਨਿੱਜੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਚੋਰੀ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ ਜਾਂ ਤੁਹਾਡੇ ਸਿਸਟਮ ਨੂੰ ਵੱਡਾ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਦੇ ਕਰੋੜਾਂ ਲੋਕ ਤੇ ਕੰਪਨੀਆਂ ਵਿੰਡੋਜ਼ ਤੇ ਇਸਦੇ ਸਬੰਧਤ ਉਤਪਾਦਾਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ Office, Azure, Dynamics ਆਦਿ 'ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ, ਇਸ ਲਈ ਇਸ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਬਹੁਤ ਵੱਡਾ ਹੋਵੇਗਾ।
CERT-In ਰਿਪੋਰਟ 'ਚ ਕੀ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ?
ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਜਾਰੀ ਇਸ ਚੇਤਾਵਨੀ ਨੂੰ 'ਉੱਚ-ਗੰਭੀਰਤਾ' ਸ਼੍ਰੇਣੀ 'ਚ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਕਿ ਖ਼ਤਰਾ ਬਹੁਤ ਗੰਭੀਰ ਹੈ। ਰਿਪੋਰਟ 'ਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਮਾਈਕ੍ਰੋਸਾਫਟ ਦੇ ਸਾਫਟਵੇਅਰ 'ਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਕਮਜ਼ੋਰੀਆਂ ਹਨ, ਜੋ ਹੈਕਰਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦੀ ਪਰਮਿਸ਼ਨ ਦੇ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ:
ਸਿਸਟਮ 'ਤੇ ਕੰਟਰੋਲ ਹਾਸਲ ਕਰਨਾ : ਹੈਕਰ ਤੁਹਾਡੇ ਕੰਪਿਊਟਰ 'ਤੇ ਪੂਰਾ ਕੰਟਰੋਲ ਲੈ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਡੇਟਾ ਚੋਰੀ ਕਰਨਾ : ਤੁਹਾਡੀਆਂ ਨਿੱਜੀ ਫੋਟੋਆਂ, ਬੈਂਕ ਵੇਰਵੇ ਜਾਂ ਹੋਰ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਜਾਣਕਾਰੀ ਚੋਰੀ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਰਿਮੋਟ ਕੋਡ ਚਲਾਉਣਾ : ਹਮਲਾਵਰ ਦੂਰੋਂ ਤੁਹਾਡੇ ਸਿਸਟਮ 'ਤੇ ਖਤਰਨਾਕ ਕੋਡ ਚਲਾ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਸੁਰੱਖਿਆ ਉਪਾਵਾਂ ਨੂੰ ਬਾਈਪਾਸ ਕਰਨਾ : ਤੁਹਾਡੀਆਂ ਸੁਰੱਖਿਆ ਸੈਟਿੰਗਾਂ ਨੂੰ ਅਯੋਗ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਸਿਸਟਮ ਸੈਟਿੰਗਾਂ ਨਾਲ ਛੇੜਛਾੜ : ਤੁਹਾਡੇ ਕੰਪਿਊਟਰ ਦੀਆਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸੈਟਿੰਗਾਂ ਨੂੰ ਬਦਲਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਸਰਵਰ ਜਾਂ ਨੈੱਟਵਰਕ ਨੂੰ ਅਸਥਾਈ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬੰਦ ਕਰਨਾ : ਹੈਕਰ ਤੁਹਾਡੇ ਸਰਵਰ ਜਾਂ ਨੈੱਟਵਰਕ ਨੂੰ ਠੱਪ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਸਪੂਫਿੰਗ ਹਮਲਾ : ਹੈਕਰ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਦੀ ਪਛਾਣ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰ ਕੇ ਹਮਲਾ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਇਨ੍ਹਾਂ ਕਮਜ਼ੋਰੀਆਂ ਦਾ ਫਾਇਦਾ ਉਠਾ ਕੇ, ਸਾਈਬਰ ਹਮਲਾਵਰ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਿਸਟਮ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾ ਸਕਦੇ ਹਨ, ਭਾਵੇਂ ਇਹ ਨਿੱਜੀ ਵਰਤੋਂ ਲਈ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਕੰਪਨੀ ਜਾਂ ਸੰਸਥਾ ਦੁਆਰਾ ਵਰਤਿਆ ਜਾਵੇ।
ਕਿਹੜੇ ਉਪਭੋਗਤਾ ਜੋਖਮ 'ਚ ਹਨ?
CERT-In ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ Microsoft ਸੇਵਾਵਾਂ ਇਸ ਖਤਰੇ ਲਈ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹਨ, ਜਿਸ 'ਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ :
Microsoft Windows
Microsoft Office
Microsoft Dynamics
Microsoft Edge ਜਾਂ ਹੋਰ ਬ੍ਰਾਊਜ਼ਰ
ਡਿਵੈਲਪਰ ਟੂਲ
SQL ਸਰਵਰ
ਸਿਸਟਮ ਸੈਂਟਰ
Azure
ਪੁਰਾਣੀਆਂ Microsoft ਸੇਵਾਵਾਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ESU (ਐਕਸਟੈਂਡਡ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅੱਪਡੇਟ) ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ।
ਕੁਝ ਹੋਰ ਐਪਸ
ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਇਨ੍ਹਾਂ 'ਚੋਂ ਕਿਸੇ ਵੀ ਉਤਪਾਦ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹੋ ਤਾਂ ਤੁਹਾਡਾ ਸਿਸਟਮ ਖਤਰੇ 'ਚ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਖਾਸ ਕਰ ਕੇ ਵਪਾਰਕ ਟੂਲ ਤੇ Azure ਵਰਗੀਆਂ ਕਲਾਉਡ ਸੇਵਾਵਾਂ ਵੀ ਹੈਕਰਾਂ ਦਾ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਹਨ।
Microsoft ਨੇ ਕੀ ਕਿਹਾ ਤੇ ਇਸਦਾ ਹੱਲ ਕੀ ਹੈ?
Microsoft ਨੇ ਇਸ ਧਮਕੀ ਨੂੰ ਗੰਭੀਰਤਾ ਨਾਲ ਲਿਆ ਹੈ ਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਨੂੰ ਹੱਲ ਕਰਨ ਲਈ ਸੁਰੱਖਿਆ ਪੈਚ ਤੇ ਅੱਪਡੇਟ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਹਨ। ਕੰਪਨੀ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਹੁਣ ਤੱਕ ਇਨ੍ਹਾਂ ਖਾਮੀਆਂ ਦੀ ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਦੁਰਵਰਤੋਂ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ, ਪਰ ਖ਼ਤਰਾ ਅਜੇ ਵੀ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਸਾਵਧਾਨ ਰਹਿਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।
ਉਪਭੋਗਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਸਲਾਹ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੇ ਸਿਸਟਮ 'ਚ ਤੁਰੰਤ ਆਟੋਮੈਟਿਕ ਅੱਪਡੇਟ ਚਾਲੂ ਕਰਨ। ਨਵਾਂ ਅੱਪਡੇਟ ਇੰਸਟਾਲ ਕਰੋ ਤੇ ਸਿਸਟਮ ਨੂੰ ਰੀਸਟਾਰਟ ਕਰੋ। ਅਜਿਹਾ ਕਰਨ ਨਾਲ, ਸਾਰੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਉਪਾਅ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਹੋਣਗੇ ਤੇ ਤੁਹਾਡਾ ਸਿਸਟਮ ਸਾਈਬਰ ਹਮਲਿਆਂ ਤੋਂ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰਹੇਗਾ।