ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ : 21 ਸਾਲਾ ਸੀਮਾ (ਨਾਮ ਬਦਲਿਆ ਗਿਆ) ਮੰਡੀ ਤੋਂ ਹੈ ਅਤੇ ਦੀਵਾਲੀ ਦੀ ਸਵੇਰ ਨੂੰ ਅੱਖ 'ਚ ਪਟਾਕੇ ਨਾਲ ਸੱਟ ਲੱਗਣ ਕਾਰਨ ਪੀ. ਜੀ. ਆਈ. ਰੈਫ਼ਰ ਹੋਏ। ਸੀਮਾ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸੁਰੱਖਿਆ ਲਈ ਐਨਕਾਂ ਲਗਾਈਆਂ ਹੋਈਆਂ ਸਨ ਪਰ ਪਟਾਕਾ ਇੰਨਾ ਤੇਜ਼ ਸੀ ਕਿ ਐਨਕ ਦਾ ਸ਼ੀਸ਼ਾ ਟੁੱਟ ਗਿਆ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਅੱਖ ਵਿਚ ਵੜ ਗਿਆ। ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਵਿਚ ਇੱਕ ਸਥਾਨਕ ਹਸਪਤਾਲ ਲਿਜਾਇਆ ਗਿਆ, ਜਿੱਥੇ ਉਸਨੂੰ ਮੁੱਢਲੀ ਸਹਾਇਤਾ ਦੇਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪੀ. ਜੀ. ਆਈ. ਭੇਜ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਡਾਕਟਰਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਅੱਖ ਨੂੰ ਹੋਏ ਨੁਕਸਾਨ ਦੀ ਹੱਦ ਦਾ ਪਤਾ ਲਗਾਉਣਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੈ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਹੋਰ ਲੋਕ ਪੀ. ਜੀ. ਆਈ. ਆਈ ਸੈਂਟਰ ਪਹੁੰਚੇ, ਜੋ ਪਟਾਕੇ ਨਹੀਂ ਚਲਾ ਰਹੇ ਸਨ, ਸਗੋਂ ਸਿਰਫ਼ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਦੇਖ ਰਹੇ ਸਨ। ਇਸ ਵਾਰ 26 ਮਾਮਲੇ ਦਰਜ ਕੀਤੇ ਗਏ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਜੀ. ਐੱਮ. ਐੱਸ. ਐੱਚ. ਵਿਚ 17 ਅਤੇ ਜੀ. ਐੱਮ. ਐੱਸ. ਐੱਚ. ਵਿਚ 40 ਅੱਖ ਦੀਆਂ ਸੱਟਾਂ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਏ। ਐਡਵਾਂਸਡ ਆਈ ਸੈਂਟਰ ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਲਈ ਪ੍ਰਬੰਧ ਕੀਤੇ ਸਨ। 20 ਅਕਤੂਬਰ ਨੂੰ ਸਵੇਰੇ 8 ਵਜੇ ਤੋਂ 22 ਅਕਤੂਬਰ ਨੂੰ ਸਵੇਰੇ 8 ਵਜੇ ਤੱਕ ਕਿਸੇ ਵੀ ਮਰੀਜ਼ ਦਾ ਤੁਰੰਤ ਇਲਾਜ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਡਾਕਟਰਾਂ, ਨਰਸਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸਟਾਫ਼ ਨੂੰ 24 ਘੰਟੇ ਦੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਡਿਊਟੀ ’ਤੇ ਲਗਾਇਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ, 26 ਮਰੀਜ਼ ਪਟਾਕਿਆਂ ਕਾਰਨ ਅੱਖਾਂ ਦੀਆਂ ਸੱਟਾਂ ਦੀ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਲੈ ਕੇ ਪਹੁੰਚੇ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ 23 ਮਰਦ ਅਤੇ 3 ਔਰਤਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ। 13 ਮਰੀਜ਼ (50 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ) ਬੱਚੇ ਸਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਉਮਰ 14 ਸਾਲ ਜਾਂ ਇਸ ਤੋਂ ਘੱਟ ਸੀ। ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟਾ ਬੱਚਾ ਸਿਰਫ਼ 3 ਸਾਲ ਦਾ ਸੀ।
ਪਟਾਕੇ ਚਲਾਉਂਦੇ ਸਮੇਂ 15 ਮਰੀਜ਼ ਜ਼ਖਮੀ
ਡਾ. ਫੈਸਲ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਚਾਰ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਦੀ ਨਜ਼ਰ 90 ਫ਼ੀਸਦੀ ਤੱਕ ਘੱਟ ਗਈ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਦੋ ਦੀ ਹਾਲਤ ਗੰਭੀਰ ਹੈ। 14 ਮਰੀਜ਼ ਟ੍ਰਾਈਸਿਟੀ ਤੋਂ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ 9 ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਦੇ ਅਤੇ ਪੰਜ ਮੋਹਾਲੀ ਦੇ ਹਨ। ਬਾਕੀ 12 ਮਰੀਜ਼ ਪੰਜਾਬ (8), ਹਰਿਆਣਾ (1) ਅਤੇ ਹਿਮਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ (3) ਤੋਂ ਆਏ ਸਨ। ਦਿਲਚਸਪ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ 11 ਮਰੀਜ਼ ਖੁਦ ਪਟਾਕੇ ਨਹੀਂ ਚਲਾ ਰਹੇ ਸਨ, ਸਗੋਂ ਨੇੜੇ ਖੜ੍ਹੇ ਦੇਖ ਰਹੇ ਸਨ, ਜਦੋਂ ਕਿ 15 ਪਟਾਕੇ ਚਲਾਉਂਦੇ ਸਮੇਂ ਜ਼ਖਮੀ ਹੋ ਗਏ।
ਕਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਟਾਕਿਆਂ ਕਾਰਨ ਸੱਟਾਂ ਲੱਗੀਆਂ?
ਬੰਬ - 11, ਰਾਕੇਟ - 3, ਫੁਲਝੜੀ - 1, ਸਕਾਈ ਸ਼ਾਟ - 4, ਲੈਂਪ ਕੈਂਡਲ ਵੈਕਸ - 1, ਪੋਟਾਸ਼ ਗਨ – 1 ਕੁੱਲ 26 ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਵਿਚੋਂ 10 ਨੂੰ ਸਰਜਰੀ ਦੀ ਲੋੜ ਪਈ। ਬਾਕੀ 19 ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਬੰਦ ਗਲੋਬ ਸੱਟਾਂ ਲੱਗੀਆਂ ਸਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚੋਂ 4 ਨੂੰ ਗੰਭੀਰ ਸੱਟਾਂ ਲੱਗੀਆਂ ਸਨ।
ਝੁਲਸੇ 7, ਦੋ ਗੰਭੀਰ
ਪਟਾਕਿਆਂ ਨਾਲ ਜ਼ਖਮੀ ਹੋਏ ਸੱਤ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਪੀ.ਜੀ.ਆਈ. ਵਿਚ ਦਾਖਲ ਕਰਵਾਇਆ ਗਿਆ। ਸਾਰੇ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਪਲਾਸਟਿਕ ਸਰਜਰੀ ਵਿਭਾਗ ਵਿਚ ਦਾਖਲ ਕਰਵਾਇਆ ਗਿਆ। ਤਿੰਨ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਦੇ ਹੱਥਾਂ ਵਿਚ ਗੰਭੀਰ ਸੱਟਾਂ ਲੱਗੀਆਂ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਇੱਕ ਦੇ ਚਿਹਰੇ ’ਤੇ ਗੰਭੀਰ ਸੱਟਾਂ ਲੱਗੀਆਂ। ਸਾਰਿਆਂ ਦਾ ਐਡਵਾਂਸਡ ਟਰਾਮਾ ਸੈਂਟਰ ਵਿਚ ਆਪ੍ਰੇਸ਼ਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਇੱਕ ਮਰੀਜ਼ ਨੂੰ ਹਲਕੀ (3 ਫ਼ੀਸਦੀ ਤੋਂ ਘੱਟ) ਜਲਣ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਛੁੱਟੀ ਦੇ ਦਿੱਤੀ ਗਈ। ਗੰਭੀਰ ਜਲਣ ਵਾਲੇ ਦੋ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਦਾ ਬਰਨਜ਼ ਆਈ.ਸੀ.ਯੂ. ਅਤੇ ਐੱਚ.ਡੀ.ਯੂ. ਵਿਚ ਇਲਾਜ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਆਤਿਸ਼ਬਾਜ਼ੀ ਨਾਲ ਜ਼ਖਮੀ ਹੋਏ 36
ਸਰਕਾਰੀ ਮੈਡੀਕਲ ਕਾਲਜ ਅਤੇ ਹਸਪਤਾਲ (ਜੀ.ਐੱਮ.ਸੀ.ਐੱਚ.-32) ਵਿਚ ਐਤਵਾਰ ਦੇਰ ਰਾਤ ਤੋਂ ਸੋਮਵਾਰ ਸਵੇਰ ਤੱਕ ਪਟਾਕਿਆਂ ਨਾਲ ਜ਼ਖ਼ਮੀ 36 ਮਰੀਜ਼ ਪਹੁੰਚੇ। ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਤੋਂ 22, ਪੰਜਾਬ ਤੋਂ 6, ਹਰਿਆਣਾ ਤੋਂ 4, ਹਿਮਾਚਲ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਤੋਂ 3, ਅਤੇ ਹੋਰ ਥਾਂ ਤੋਂ 1 ਮਰੀਜ਼ ਸੀ। 17 ਨੂੰ ਅੱਖਾਂ ਦੀਆਂ ਸੱਟਾਂ ਲੱਗੀਆਂ, ਅਤੇ 19 ਹੋਰਾਂ ਦਾ ਜਲਣ, ਹੱਥ ਜਾਂ ਚਿਹਰੇ ਦੀਆਂ ਸੱਟਾਂ ਲਈ ਇਲਾਜ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਰਾਤ ਵਿਚ ਅੱਖ, ਈ.ਐੱਨ.ਟੀ., ਅਤੇ ਟ੍ਰਾਏਜ ਵਿਭਾਗਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲਾ ਕੇ 33 ਨਵੇਂ ਮਾਮਲੇ ਆਏ। 24 ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਮੁੱਢਲੀ ਸਹਾਇਤਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਛੁੱਟੀ ਦੇ ਦਿੱਤੀ ਗਈ, ਜਦੋਂ ਕਿ 6 ਨੂੰ ਦਾਖ਼ਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਅਤੇ 5 ਨੂੰ ਨਿਗਰਾਨੀ ਹੇਠ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ। ਇੱਕ ਮਰੀਜ਼ ਬਿਨਾਂ ਇਜਾਜ਼ਤ ਚੱਲਾ ਗਿਆ। ਅੱਖਾਂ ਦੇ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਮੁਖੀ ਸੁਰੇਸ਼ ਕੁਮਾਰ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਬਾਰੂਦ ਅਤੇ ਚੰਗਿਆੜੀਆਂ ਤੋਂ ਅੱਖਾਂ ਵਿਚ ਜਲਣ ਜਾਂ ਸੱਟਾਂ ਲੱਗੀਆਂ ਸਨ। ਪਿਛਲੇ ਚਾਰ ਜਾਂ ਪੰਜ ਸਾਲਾਂ ਵਿਚ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿਚ ਥੋੜ੍ਹੀ ਗਿਰਾਵਟ ਆਈ ਸੀ, ਪਰ ਇਸ ਵਾਰ ਗ੍ਰਾਫ ਵਧਿਆ ਹੈ। ਦੋ ਮਰੀਜ਼ਾਂ, ਜਿਨ੍ਹਾ ਵਿਚ ਇਕ ਬੱਚਾ ਹੈ, ਨੂੰ ਗੰਭੀਰ ਸੱਟਾਂ ਲੱਗੀਆਂ। ਅੱਖਾਂ ਦੀ ਨਜ਼ਰ ’ਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪਿਆ ਹੈ ਇਹ ਕਹਿਣਾ ਅਜੇ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੈ।
193 ਲੋਕ ਇੱਥੇ ਪਹੁੰਚੇ
ਜੀ.ਐੱਮ.ਐੱਸ.ਐੱਚ.-16 ਅਤੇ ਤਿੰਨ ਸਿਵਲ ਹਸਪਤਾਲਾਂ ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ’ਤੇ ਵਿਚਾਰ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, 1,685 ਮਰੀਜ਼ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਨਾਲ ਪਹੁੰਚੇ। ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਮਰੀਜ਼ ਜੀ.ਐੱਮ.ਐੱਸ.ਐੱਚ. ਪਹੁੰਚੇ, ਜਿੱਥੇ 884 ਦਾ ਇਲਾਜ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਸਿਵਲ ਹਸਪਤਾਲ ਮਨੀਮਾਜਰਾ ਵਿਚ 355, ਸੈਕਟਰ-22 ਵਿਚ 146 ਅਤੇ ਸੈਕਟਰ-45 ਵਿਚ 320 ਮਰੀਜ਼ ਪਹੁੰਚੇ। ਤਿਉਹਾਰ ਵਾਲੀ ਰਾਤ ਨੂੰ ਪਟਾਕਿਆਂ ਨਾਲ 193 ਲੋਕ ਝੁਲਸ ਗਏ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ 100 ਮਰੀਜ਼ ਸੈਕਟਰ-16 ਹਸਪਤਾਲ ਵਿਚ ਪਹੁੰਚੇ, ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 41 ਮਰੀਜ਼ ਮਨੀਮਾਜਰਾ ਵਿਚ, 7 ਸੈਕਟਰ-22 ਵਿਚ ਅਤੇ 45 ਸੈਕਟਰ-45 ਵਿਚ ਪਹੁੰਚੇ। 53 ਲੋਕਾਂ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਿਚ ਸੱਟਾਂ ਲੱਗੀਆਂ, ਸੈਕਟਰ-16 ਵਿਚ 40, ਮਨੀਮਾਜਰਾ ਵਿਚ 7, ਸੈਕਟਰ-22 ਵਿਚ 2 ਅਤੇ ਸੈਕਟਰ-45 ਵਿਚ 4 ਮਾਮਲੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆਏ। ਅੱਖਾਂ ਦੀਆਂ ਗੰਭੀਰ ਸੱਟਾਂ ਵਾਲੇ ਅੱਠ ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਪੀ.ਜੀ.ਆਈ. ਰੈਫ਼ਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਸੜਕ ਹਾਦਸੇ ਦੇ 20 ਮਾਮਲੇ ਵੀ ਦਰਜ ਕੀਤੇ ਗਏ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚੋਂ 18 ਮਰੀਜ਼ ਸੈਕਟਰ-16 ਹਸਪਤਾਲ ਵਿਚ ਲਿਆਂਦੇ ਗਏ।