ਦਿੱਲੀ-ਐਨ.ਸੀ.ਆਰ. (Delhi-NCR) ਦੇ ਵਸਨੀਕਾਂ ਲਈ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਦੇ ਮੋਰਚੇ ਤੋਂ ਰਾਹਤ ਦੀ ਵੱਡੀ ਖ਼ਬਰ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈ ਹੈ। ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਨੇ ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ ਨੂੰ ਹਵਾ ਦੀ ਗੁਣਵੱਤਾ ਵਿੱਚ ਹੋਏ ਸੁਧਾਰ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ ਗ੍ਰੇਡਿਡ ਰਿਸਪਾਂਸ ਐਕਸ਼ਨ ਪਲਾਨ (GRAP) ਦੇ ਤੀਜੇ ਪੜਾਅ (Stage-III) ਦੀਆਂ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਨੂੰ ਤੁਰੰਤ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨਾਲ ਹਟਾ ਲਿਆ ਹੈ। ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਹਲਕੀ ਬਾਰਿਸ਼ ਅਤੇ ਤੇਜ਼ ਹਵਾਵਾਂ ਕਾਰਨ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਦੇ ਪੱਧਰ ਵਿੱਚ ਕਮੀ ਦਰਜ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।
AQI ਵਿੱਚ ਆਇਆ ਵੱਡਾ ਸੁਧਾਰ
ਸਰੋਤਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਨਵੇਂ ਸਾਲ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਦਿਨ (1 ਜਨਵਰੀ) ਦਿੱਲੀ ਦਾ ਵਾਯੂ ਗੁਣਵੱਤਾ ਸੂਚਕਾਂਕ (AQI) 380 (ਬਹੁਤ ਖਰਾਬ) ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜੋ 2 ਜਨਵਰੀ ਦੀ ਸ਼ਾਮ ਤੱਕ ਸੁਧਰ ਕੇ 230 (ਖਰਾਬ) ਦੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਵਿੱਚ ਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਦੇ ਪੱਧਰ ਵਿੱਚ ਇਸ ਗਿਰਾਵਟ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੇਂਦਰੀ ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਕੰਟਰੋਲ ਬੋਰਡ (CPCB) ਨੇ GRAP-III ਨੂੰ ਹਟਾਉਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਲਿਆ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਧੂੜ ਕੰਟਰੋਲ ਲਈ GRAP-I ਅਤੇ GRAP-II ਦੀਆਂ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਫਿਲਹਾਲ ਜਾਰੀ ਰਹਿਣਗੀਆਂ।
ਹੁਣ ਕੀ-ਕੀ ਹੋਵੇਗਾ ਸ਼ੁਰੂ?
GRAP-III ਹਟਣ ਨਾਲ ਦਿੱਲੀ-ਐਨ.ਸੀ.ਆਰ. ਵਿੱਚ ਹੇਠ ਲਿਖੀਆਂ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਨੂੰ ਮੁੜ ਹਰੀ ਝੰਡੀ ਮਿਲ ਗਈ ਹੈ:
• ਉਸਾਰੀ ਕਾਰਜ: ਗੈਰ-ਜ਼ਰੂਰੀ ਨਿਰਮਾਣ ਅਤੇ ਤੋੜ-ਫੋੜ (C&D) ਦੀਆਂ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਜਿਵੇਂ ਵੈਲਡਿੰਗ, ਪੇਂਟਿੰਗ ਅਤੇ ਟਾਈਲਾਂ ਲਗਾਉਣ ਦਾ ਕੰਮ ਮੁੜ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਸਕੇਗਾ।
• ਉਦਯੋਗਿਕ ਇਕਾਈਆਂ: ਸਟੋਨ ਕਰਸ਼ਰ, ਇੱਟਾਂ ਦੇ ਭੱਠੇ ਅਤੇ ਮਾਈਨਿੰਗ ਵਰਗੀਆਂ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ 'ਤੇ ਲੱਗੀ ਰੋਕ ਹਟ ਗਈ ਹੈ।
• ਵਾਹਨਾਂ ਨੂੰ ਰਾਹਤ: ਸੜਕਾਂ 'ਤੇ ਹੁਣ BS-III ਪੈਟਰੋਲ ਅਤੇ BS-IV ਡੀਜ਼ਲ ਵਾਲੀਆਂ ਚਾਰ ਪਹੀਆ ਗੱਡੀਆਂ ਫਿਰ ਤੋਂ ਚੱਲ ਸਕਣਗੀਆਂ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਅੰਤਰਰਾਜੀ ਬੱਸਾਂ ਦੇ ਸੰਚਾਲਨ ਵਿੱਚ ਵੀ ਢਿੱਲ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ।
2025 ਰਿਹਾ ਪਿਛਲੇ 8 ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਬਿਹਤਰ
ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਵਾਤਾਵਰਣ ਮੰਤਰੀ ਮਨਜਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਸਿਰਸਾ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਸਾਲ 2025 ਰਾਜਧਾਨੀ ਦੀ ਹਵਾ ਲਈ ਪਿਛਲੇ ਅੱਠ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਸਾਬਤ ਹੋਇਆ। ਸਰਕਾਰੀ ਅੰਕੜਿਆਂ ਮੁਤਾਬਕ 2025 ਵਿੱਚ ਲਗਭਗ 200 ਦਿਨ ਅਜਿਹੇ ਸਨ ਜਦੋਂ AQI 200 ਤੋਂ ਹੇਠਾਂ ਰਿਹਾ, ਜੋ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲਾਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ 15 ਫੀਸਦੀ ਸੁਧਾਰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।